Jak działa spółdzielnia energetyczna?
Spółdzielnia energetyczna to model współpracy, w którym energia wytwarzana z odnawialnych źródeł jest zużywana przez jej członków w ramach jednego lokalnego systemu. Mechanizm ten przypomina zasady znane z modelu prosumenckiego. Największe korzyści pojawiają się wtedy, gdy wyprodukowany prąd zostaje zużyty w tej samej godzinie, czyli w ramach tak zwanej autokonsumpcji.
Jeżeli produkcja przewyższa chwilowe zapotrzebowanie, nadwyżki trafiają do sieci i mogą zostać odebrane w późniejszym czasie. W opisanym modelu możliwe jest odzyskanie 60 procent oddanej energii w ciągu 12 miesięcy. Przy odpowiednim dopasowaniu profilu zużycia do produkcji oznacza to szansę na wyraźne obniżenie kosztów energii czynnej, a w sprzyjających warunkach nawet niemal całkowite uniezależnienie się od standardowych zakupów prądu.
Istotną cechą spółdzielni jest to, że źródło energii nie musi znajdować się bezpośrednio przy odbiorcy. Instalacja może stać w innej części obszaru działania spółdzielni, byle licznik odbiorcy znajdował się na terenie maksymalnie trzech gmin objętych jej działalnością. To rozwiązanie pozwala lokalnie produkować i konsumować energię, co przekłada się również na zwolnienie z części zmiennych opłat dystrybucyjnych, stanowiących znaczącą część rachunku za prąd.
Kto może skorzystać i na jakie oszczędności liczyć?
Oferta kierowana jest zarówno do klientów indywidualnych jak również do podmiotów prawnych, firm oraz samorządów, które mają punkty poboru energii na terenie działania spółdzielni. Nie ma przy tym większego znaczenia, gdzie formalnie znajduje się siedziba przedsiębiorstwa. Kluczowe jest to, aby licznik energii znajdował się w obszarze objętym wspólnym systemem rozliczeń.
Korzyści finansowe nie są identyczne dla wszystkich, ponieważ zależą od indywidualnego profilu zużycia energii. Znaczenie mają zwłaszcza godziny poboru prądu, roczne zapotrzebowanie oraz to, czy odbiorca posiada już własną instalację odnawialnego źródła energii. Oszczędności mogą sięgać kilkudziesięciu procent dotychczasowych wydatków na energię elektryczną.
Dlaczego ten model ma działać skuteczniej?
Wiele podobnych inicjatyw w Polsce opiera się przede wszystkim na fotowoltaice. To sprawdzone źródło energii, ale jego słabszą stroną jest uzależnienie od pory dnia i warunków pogodowych. Tymczasem część odbiorców, zwłaszcza samorządy czy infrastruktura komunalna, zużywa dużo energii wieczorem, nocą oraz zimą, gdy produkcja z paneli słonecznych jest ograniczona.
W tym przypadku fundamentem systemu ma być turbina wiatrowa o mocy 1 megawata, działająca już od kilku lat. Tego typu źródło może produkować energię wtedy, gdy instalacje fotowoltaiczne pracują słabiej lub wcale, czyli na przykład nocą i w sezonie zimowym. To ważne, ponieważ im więcej energii zostanie zużyte na bieżąco, tym mniejsze są straty związane z późniejszym odbiorem nadwyżek z tak zwanego magazynu wirtualnego.
System działania opiera się na trzech poziomach. Najpierw wykorzystywana jest autokonsumpcja, czyli zużycie energii w chwili jej produkcji. Następnie nadwyżki trafiają do sieci i mogą zostać częściowo odebrane później. Dopiero w razie niedoboru energii korzysta się z dostaw z sieci krajowej po stawkach taryfowych. Dzięki temu zachowana ma być pełna ciągłość zasilania, a model rozliczeń opiera się na konkretnych danych, a nie wyłącznie na deklaracjach.
Co zmienia się dla odbiorcy energii?
Przystąpienie do spółdzielni nie oznacza wymiany całej infrastruktury. Liczniki oraz sieć nadal pozostają własnością operatora systemu dystrybucyjnego. Z punktu widzenia odbiorcy najważniejszą zmianą jest sposób rozliczania energii. Członek spółdzielni otrzymuje dwie faktury.
Pierwsza faktura wystawiana jest przez spółdzielnię jako nowego sprzedawcę energii i obejmuje koszt energii czynnej oraz zmienne opłaty z uwzględnieniem przysługujących ulg. Druga nadal trafia od operatora i dotyczy wyłącznie opłat stałych, takich jak między innymi opłata abonamentowa czy przejściowa. Taki podział ma odzwierciedlać realny zakres odpowiedzialności obu stron.
Aby rzetelnie ocenić opłacalność przystąpienia, potrzebne są dane dotyczące rocznego zużycia energii, grupy taryfowej, mocy umownej oraz ewentualnej własnej instalacji fotowoltaicznej. To właśnie analiza tych parametrów pozwala sprawdzić, czy profil odbiorcy dobrze wpisuje się w krzywą produkcji energii i jakie oszczędności mogą zostać osiągnięte w praktyce.
Doświadczenie i lokalny wymiar projektu
Twórcy inicjatywy podkreślają, że opierają się na doświadczeniach zdobytych przy podobnych rozwiązaniach funkcjonujących już wcześniej w rejonie Hrubieszowa. To ważny element budowania wiarygodności, ponieważ spółdzielczość energetyczna wciąż jest dla wielu odbiorców nowym i nie do końca poznanym modelem działania.
Z perspektywy lokalnych społeczności tego typu projekty mogą mieć znaczenie większe niż tylko obniżka rachunków. Rozwijają lokalne bezpieczeństwo energetyczne, zwiększają wykorzystanie odnawialnych źródeł energii i wzmacniają współpracę między samorządami oraz biznesem. Jeśli model zostanie dobrze dopasowany do potrzeb odbiorców, może stać się praktycznym przykładem tego, jak energetyka rozproszona wpływa na codzienne koszty funkcjonowania instytucji i przedsiębiorstw.
Wszystkich zainteresowanych zapraszamy do kontaktu bezpośredniego:
Monika Sas
tel. 663 180 490
[email protected]
Komentarze